თანამედროვე კე–R.I.P–თაყვანისმცემლები და სხვა

ყველა კერპი საფრთხეშია
“პოპულარობა დამოკიდებულია არა შემოქმედის ნიჭზე, არამედ – მომხმარებელთა გემოვნებაზე”ჯემალ ქარჩხაძე
“ეს ქარჩხაძე ვინღა არის? გამოჩნდა კიდევ ერთი შურიანი რა…” – დაბნეული ნინო ჩხეიძე

 “არა ჰქმნე თავისა შენისა კერპი, არცა ყოვლადვე მსგავსნი… არა თაყვანი-სცე მათ, არცა მსახურებდე მათ”მეორე მცნება

აქა თეო–რია ნაცვლად შესავლისა:

ჰიპოთეზა –  ”იმ წუთებში, როდესაც მოსე სინას მთაზე ალპინიზმის საფუძვლებს ეუფლებოდა, ღმერთმა უკვე კარგად იცოდა, რომ ებრაელთათვის განკუთვნილი ათი მცნება დასაბამშივე დასარღვევად იყო განწირული.”

არგუმენტი #1:  ღმერთი ყოვლისმცოდნეა.
არგუმენტი #2:  დეკალოგის გადასაცემად ღმერთმა სპეციალურად “sin”–ას მთა შეარჩია.
(შენიშვნა: შესაძლოა, ქართული “სინა–ნული”– სინას მცნებების ანულირების” ლოგიკური შედეგია).

ფაქტი: უკან დაბრუნებულ მოსეს მისი ლოდინით დაღლილი ებრაელთა ერი უკვე “ოქროს ხბოს” კერპის წინაშე დახვდა დამხობილი.

დასკვნა: ღმერთი მართალი აღმოჩნდა…  

წაიკითხე მეტი »

“დამპირდი, რომ არ მოკვდები” და “ჰოლივუდში” დაღეჭილი სხვა ფრაზები

"ეს ის არ იყო, რაც მას ეგონა"

“დამპირდი, რომ მოკვდები!” – რომეოს უკანასკნელი (და ამავე დროს) ანტიჰოლივუდური სიტყვები მძინარე ჯულიეტასადმი

“–რას კითხულობთ, უფლისწულო?
  –სიტყვებს, სიტყვებს, სიტყვებს…”
ლექსიკურად დაუკმაყოფილებელი ჰამლეტი

მართალია, შექსპირის შემდეგ ბევრმა ტემზამ ჩაიარა, მაგრამ კომუნიკაციის ყველაზე გავრცელებულ ფორმად დღემდე კვლავაც სიტყვები რჩება. უფრო მეტიც, “ასოთა ამ მოწესრიგებული დაჯგუფებებით” (ფეხაკრეფით ვუვლით გვერდს ტავტოლოგიას) ისევე მარტივად შეგვიძლია შევქმნათ ფრაზები, როგორც  თავად ეს ფრაზები ქმნიან ისტორიას.  თუმცა, ვინაიდან სამყარო ისე უკუღმართადაა მოწყობილი, რომ ზოგჯერ ნახევარი სამეფოს ერთ ცხენში გაცვლას გაიძულებს,  ავტორის როლს პერიოდულად თავად ისტორიაც ითავსებს ხოლმე. ანუ, ეპოქა ხდება მშობელი ისეთი ცნობილი ფრაზებისა, როგორიც მაგალითად დეზდემონას ძილისწინა რელიგიური რიტუალების ეჭვქვეშ დაყენების საკითხია.

შექსპირი იქით იყოს და… ამ მცირე დრამატურგიული შესავლის შემდეგ, უკვე დროა ერთი – ამჯერად “ჰოლივუდური” - ეპოქის მიერ შექმნილ პოპულარულ ფრაზებზეც გადავინაცვლოთ:

წაიკითხე მეტი »

დაღუპული “Nokia” და გა–ბურგ–ული ტვინი, ანუ, პოსტსაზღვაო პოსტი

"სიყვარულით ბულვარიდან"

“ცხოვრებაში შეცდომები რომ არ დაუშვა, ამისათვის გამოცდილებაა საჭირო, გამოცდილების მისაღებად კი შეცდომები უნდა დაუშვა”პარადოქსული გამონათქვამი

“სულელები ხშირად ცდებიან, ჭკვიანები კი ამ შეცდომებზე სწავლობენ” – ვიღაცამ თქვა

ადამიანს ერთი მეტად საინტერესო უნარი აქვს: შეუძლია დროის მოზრდილი მონაკვეთი ორიოდსიტყვიან ზოგად შეკითხვაში  ისე მოხერხებულად ჩაატიოს, რომ თავის ტეხვის მთელი ვალდებულება კისერზე შეკითხვის ადრესატს დააწვეს (“თავსატეხიდან კისრისტეხვამდე ზუსტად ერთი მტკაველია” – სფინქსი).  “როგორ დაისვენე?!“-თი გადმოცემული დაუოკებელი ინტერესი კი აღნიშნული უნარის ილუსტრირების საუკეთესო საშუალებაა. თუმცა, როგორც “დემოკრატიის შუქურა სახელმწიფოს” შეშვენის, ამ შეკითხვაზე პასუხის გასაცემად რამდენიმე ალტერნატიული გზა მაინც არსებობს:

წაიკითხე მეტი »

“Вижу… Не вижу… Вижу…”, ანუ, გვირილის გარეშე გადაწყვეტილი პრობლემა

"ნე ვიჟუს" რამდენიმე სახესხვაობა (ან, "ლუმინალის" ტიპის წამლის რეკლამა)

 “не вижу”–ს ჩარტყმა მხოლოდ ჰომეროსს ეპატიება”ძვ.ბერძენ აედთა ჰეროიკული სიმღერებიდან 

საქართველოში, ალბათ “მოხუცის კბილებზეა ჩამოსათვლელი” ისეთი ადამიანი,  ქუჩაში (ან, სადმე) შემხვედრი ნაცნობი (თუ, ახლობელი) მხედველობის არედან ძალადობრივი გზებით  რომ არ გაუძევებია. მეთოდი თვალზესაყრელი რაოდენობისაა:  უმარტივესიდან დაწყებული (საპირისპირო მხარეს არსებულ სივრცეში დაჟინებული ცქერა) – ურთულესით დამთავრებული (სამარშრუტო ტაქსის ფანჯარაში დიდი ხნის მანძილზე ყურება ისე, რომ ნაცნობმა არაფერი იგუმანოს).   

მეთოდის მსგავსად, წამიერი სიბრმავის მიზეზიც ბევრი არსებობს: ზოგისთვის – ფულადი (“ჯერ კიდევ როდის ვუთხარი: “ხვალვე დაგიბრუნებო”), ზოგისთვის – პირადული (“ფუ, ვერ ვიტან მაგ ქაჯს”), ზოგისთვის – “თავდაჯერება დეფიციტური” (“იქნებ არც ვახსოვარ და რა ვიცი…”), ზოგისთვის – “საათობრივი” (“მეჩქარება და გამიბამს ახლა ეს თავისებურად” ), ზოგისთვის – “სიხალისე დაქვეითებული”  (“უF, ნაღდად მეზარება ამასთან ლაპარაკი”) და სხვა… თუმცა, აქვე გასათვალისწინებელია ისიც, რომ “არდანახვა” და თქვენს საერთო ნაცნობებში თქვენივე იმიჯის წამიერი მსხვრევა  (“დღეს ჩამიარა მაგ უზრდელმა და ზედაც არ შემომხედა… ფუ, გოიმი! არ დამიწყო აქ თავის დაფასება–ა…”) თითქმის თანადროული იქნება. 

ბოლო დროს კი მსგავსი ტიპის “შეხვედრები” უკვე სხვადასხვა სოციალურ ქსელშიც მომრავლდა.  აქედან გამომდინარე, გადავწყვიტე ისეთი ინსტრუქცია შემექმნა, რომლის შესრულებაც ამგვარ შემთხვევებში არც დიდ დროს დაგაკარგვინებთ და არც –ახლობლების პატივისცემას.  მაშ ასე: 

წაიკითხე მეტი »

notebook? no, book!

“შეაჯიბრო “ვარეზს” ბლოგი, იგივეა რაც “ისედაც საქართველოს საფეხბურთო ნაკრები” ბრაზილიასთან ცხრაკაციანი შემადგენლობით გამოიყვანო”მოდერნისტული ანდაზა

მრავალდღიანმა კონკურსმა სახელწოდებით ”აბა, ვინ უფრო მეტჯერ დააჭერს ამ ლინკს” მეტ–ნაკლები (“მეტი” – გამარჯვებულისთვის, “ნაკლები” – ყველა დანარჩენისთვის) წარმატებით ჩაიარა. ერთადერთი “შეუსაბამობა” (ან, რამე უფრო შესაბამისი სიტყვა) ის იყო, რომ ბლოგების დაპირისპირებაში “ვარეზმა” გაიმარჯვა.

აქედან გამომდინარე, როგორც კენგურუები იტყვიან – სანამ “ფეხს დავკრავ” და “თბილისისგან დასასვენებლად” გავიქცევი, მინდა ორიოდ (შესაძლოა, ცოტა მეტი) სიტყვით ამ კონკურსის დადებით და უარყოფით მხარეებსაც შევეხო.

წაიკითხე მეტი »

Must do It – ათი ფრაზა, რომელიც სიცოცხლეში აუცილებლად უნდა თქვა!

"შენ არ გინდა, ზურიკელას უნდა"

“გემოვნებაზე არ დაობენ… მის გამო ერთმანეთს ცემენ, ლანძღავენ და ეომებიან” - მარკ ტვენი

“იდავე გემოვნებაზე და ვნების გემოს ძალიან ხშირად შეიგრძნობ”უცნაური გემოვნებისა და სუსტი აღნაგობის მქონე ნაცემი მამაკაცი

ჩვენ, ერთდროულად, უნდო და “უნდა” სამყაროში ვცხოვრობთ.
ანუ, დედამიწაზე იბადებიან მწერლები (“მაგალითად თ. დოსტოევსკი” – “გემოვნებიანი ლიტერატორის” ჩართვა), რომელთა ნაწარმოებები აუცილებლად უნდა წაიკითხო; იქმნება მუსიკალური კომპოზიციები (“M.J-ს ნებისმიერი”ერთ–ერთი კერპთაყვანისმცემელის ჩართვა), რომლებიც მათი შემსრულებლის სიკვდილის მიუხედავად, მაინც “უსიკვდილოდ უნდა მოისმინო“; მზადდება ფილმები (“რომელი ერთი ვთქვა?! აი, თუნდაც “შინდლერის სია”… კლასიკაა, ღმერთმანი” – შარფშემოხვეული კრიტიკოსის ჩართვა), ყველა მიზეზგარეშე რომ უნდა გქონდეს ნანახი და ბოლოს – არსებობენ ადამიანები, რომლებიც ჯერ ამ “უნდა”–ს საკუთარი გემოვნების მიხედვით განსაზღვრავენ, შემდეგ კი “გოიმობის” იარლიყის მიკერების მუქარით საკუთარ აზრს თავზე სხვებსაც უპრობლემოდ ახვევენ.

წაიკითხე მეტი »

მისია – “ღიმილი”

"ჩიტის" რეალური გამოფრენა

1. ერთხელ, ორი ბერძენი მხატვარი – ზევკსისი და პარასიუსი – დანაძლევდნენ იმაზე, თუ ვინ უფრო რეალისტურ სურათს დახატავდა. დათქმულ დღეს ზევკსისმა თავის ნახატს ფარდა მოაშორა და მასზე გამოხატული ყურძნის მტევანი იმდენად რეალური იყო, რომ ფრინველები ასაკენკად მიესივნენ. ზევკსისმა კმაყოფილი სახით სთხოვა პარასიუსს, ფარდა თავისი ნახატისთვისაც მოეხსნა.  “არ შემიძლია” – ამაყად უპასუხა პარასიუსმა – “მე ეს ფარდა დახატული მაქვს”

წაიკითხე მეტი »

ქერტლიანი რონალდო და “ჯინის ჯინაზე” ჩაფიქრებული სხვა სურვილები

“სურვილების ჭა”
“- რა მიყვარს მე? მე მიყვარს დისციპლინა, სიწყნარე, ბუზის გაფრენას რომ გავიგებ. კიდევ რა მიყვარს? 
 
- მოხარშული წაბლი არ გიყვართ, მასწავლებელო? – ჰკითხა ხატიამ” – ნოდარ დუმბაძე (“მე ვხედავ მზეს”)
 
“აბა, აბა, მივულოცოთ იუბილარს! ვუსურვოთ ჯანმრთელობა, ბედნიერება, სიხარული, სიყვარული და რავიცი…” –  ამონარიდი ქართული სუფრიდან

ქართველების ხასიათში გამჯდარ სიზარმაცეს, ვისაც არ ეზარება ყველა ”დაბეჯითებით აკრიტიკებს”. ბოლო პერიოდში კი ეს ჩვევა ხასიათის გარდა უკვე აზროვნებაშიც “ამოიწვერა”. ასე მაგალითად, სადღეგრძელოების თქმისას, ხშირად გვეზარება, რომ ზოგად–აბსტრაქტული სურვილებისაგან (“წარმატება”, “ბედნიერება”, “სიხარული”) თავი შევიკავოთ და  შესაბამისად, მათი  შემადგენელი იმ კონკრეტული ქმედებების დაგეგმვა–განხორციელებას, რომელმაც სასურველი ბედნიერება უნდა მოგვანიჭოს, ღმერთის, ბედის, ან, განგების ძალას ვანდობთ.

წაიკითხე მეტი »

თვით “tweet”-ის შესახებ, ანუ, “top lap” for “laptop”

"წეღან ვიღაცამ ჩემს ბუდეს გადაუფრინა" – @გუგული

“top lap” - ტოპ–რაუნდი

“დღეს მერცხალი შემოფრინდა,
ჭიკჭიკითა შემომძახა…” –
@აკო1840

აჭიკჭიკდა თვით ერი: “რა კარგია twitter-ი” - @მე 

“ტვიტერის”, როგორც “ამბის მომტანი ჩიტის” არსებობას ხანგრძლივი ისტორია აქვს. პირველ ოფიციალურ “მტვიტავად” კი  ნოეს ის მტრედი შეიძლება მივიჩნიოთ, რომელმაც “რამდენიმეკაციან კაცობრიობას” წარღვნის დასრულება ზეთისხილის ტოტით ახარა.  გამოხდა ხანი (“ზღაპრული” სიტყვებია) და რომის დიადი იმპერია დაცემას სწორედ “მოტვიტინე” ბატების წყალობით გადაურჩა. მოგვიანებით, ხოხობ–მიმინოს ტანდემური “შეტვიტებითვე” დაარსდა თბილისი – ვისთვის “სატახტო” და ვისთვის “ოცნების” ქალაქი. თუმცა, საუკუნეთა განმავლობაში, “ტვიტერი” მაინც საკმაოდ ნელა ვითარდებოდა: მისი ძირითადი “მოჭიკჭიკეები” (როგორც მაგალითებიდან გამოჩნდა) რეალური ჩიტები იყვნენ და მათ “follower”-ებს (“მდევრებს”) როგორც წესი, მხოლოდ კატები, ან, პატარა ბიჭები წარმოადგენდნენ. ყოველივე ეს, რა თქმა უნდა, ინფორმაციულ ვაკუუმს ქმნიდა და სიტყვის თავისუფლებასაც ზღუდავდა ( “ტვიტერი XII საუკუნეში”სასახლის კარის ჟამთმტვიტავი, გვ.16)

წაიკითხე მეტი »

ავნე მავნე ჩვევებს – ტრადიციები “ცხვირიდან ქექვიდან მუცლის ფხანამდე და ქვემოთ…”

“დავიღალე! როდემდე უნდა ვიკვნიტო პირით ეს ფრჩხილები?!”  - ლეონარდო და ვინჩი
“…და და ვინჩიმ გამოიგონა მაკრატელი” – მემატიანე

მაკრატლის პირველი აკრიჭინებიდან ხუთ საუკუნის გასვლის მიუხედავად, ზოგიერთი ”კანიბალი” საკუთარ ფრჩხილებთან დღესაც მაკნატუნურ დამოკიდებულებაში იმყოფება. არამკვნეტელთა განცვიფრებული საზოგადოება კი, ამ ქმედებას სხვაგვარ ახსნას რომ ვერ უძებნის (მაკრატელი იაფია, ფრჩხილები – უგემური), მას “მავნე ჩვევას” უწოდებს და ამ სიტყვათშეთანხმებით “ფრჩხილხრამუნებს” (ჭამის შემდეგ) თითქოს პირსაც სწმენდს.

თუმცა, მაშინ როდესაც სხეულის რქოვანი ნაწილების დაგემოვნება “მავნე” მხოლოდ დეგუსტატორისათვის შეიძლება აღმოჩნდეს, მის გვერდით ბევრი სხვა ისეთი მავნე ჩვევაც არსებობს, რომელთა სამარადისო აღმოფხვრა უკვე ზოგადსაკაცობრიო გამარჯვებად ჩაითვლებოდა:

წაიკითხე მეტი »