Tag-Archive for » სარკე «

სარკევ, სარკევ…

თანამედროვე მონა ლიზიკო

“W-ow, C-ool!” – ფიფქიას დედინაცვლის სარკე… საპირფარეშოში

“წადი, სარკეში… სურათი გადაიღე, რას გავხარ!”- ჩხუბისას გამოსაყენებელი თანამედროვე ქართული სიტყვათქმა

“ტუალეტის” ცნება ადამიანის ლექსიკაში ეტაპობრივად ფორმირდება. ღრმა ბავშვობაში ის უნიტაზთან დგომასა და მშობლის მიერ “ფის, ფის, ფის”-ის ტავტოლოგიურ შთაგონებაში აისახება, სკოლაში ის უკვე “საჭირო ოთახი” ხდება, სადაც “ვზროსლები” “აბირჟავებენ” და სადაც ყოველთვის სიგარეტის სუნი დგას (სიგარეტისაც, უფრო სწორად), სკოლის ტუალეტთანვე არის დაკავშირებული ბავშვის პირველი მტკივნეული შეჯახება იმ გამაოგნებელ რეალობასთან, რასაც “საჭირო ოთახში” მასწავლებლების სიარული ჰქვია. ამავე პერიოდში ჩნდება ტუალეტის ისეთი უხეში ფორმაც, როგორიცაა – “უბორნია” (როგორც წესი, გაცვეთილი ოხუნჯობისას: “- აბა თქვი რეზინა! – რეზინა! – უბორნიაში გეძინა! ჰააჰ!”).

როდესაც ვიზრდებით, ამ მეტად ღირსშესანიშნავი ადგილის ცნება ორ ძირითად დეფინიციამდე დადის: “ტუალეტი” (სახლსა და მეგობრებში) ან “საპირფარეშო” (საზოგადოებასა და ელიტაში). თუმცა დროდადრო გვხვდება ისეთი უცნაური განსაზღვრებებიც, როგორებიცაა “წავედი იქ” (რის ბუნდოვანებასაც ხსნის მთქმელის ოდნავ მორცხვი და მკვეთრად შეწუხებული სახე), “ტვალეტი” (რასაც ვერ ხსნის გრამატიკა) და “ფეხსალაგი” (რასაც ვერაფერი ვერ ხსნის). ტუალეტი ასევე უშრეტი წყაროა გენიალური იდეებისა და ისეთი ცნობილი გამოთქმებისა, როგორებიცაა: “წავედი მე იქ, სადაც მეფეები საკუთარი ფეხით დადიან” ან “შევდივარ სამკითხველოში”.

more »

“ყვითელი პრესის” ათი ყველაზე ყელში ამოსული შეკითხვა

ყვითელი პრესის ნაწილი

“ქაღალდი არ წითლდება”ყვითელი პრესა
“ქაღალდი ყვითლდება” – დრო

პარადოქსია, მაგრამ  “ყვითელი პრესა” სწორედ ის ქაღალდია, რომლის გაყვითლებასაც ბევრი არავინ უცდის და ხშირად ისეთი პრაქტიკული მიზნებისთვისაც იყენებს, როგორიც ღუმელში ცეცხლის დანთება, ან კანალიზაციის გავლით, მტკვრისაკენ სამოგზაუროდ გზის დალოცვაა.

თუმცა, სანამ თბილისელი ჟურნალისტების რეიტინგული ღვაწლი საგაზეთო სტელაჟებიდან მდინარის ფსკერამდე არსებულ გზას გალევდეს, სჯობს სარკეში ჩავახედოთ და მათ მიერ დასმულ ათ ყველაზე გაცვეთილ, უაზრო თუ უსარგებლო შეკითხვას გადავხედოთ:

more »

წიგნებით დაბალანსებული მაკულატურა

“წიგნდ(ქ)ართული ყვითელი ჟურნალები მზესუმზირის მარცვალს ჰგავს: გული უნდა დაიტოვო და ქერქი გადააფურთხო” – მეტაფორულად მოაზროვნე ბიბლიოფილი

“ლანძღვა ისაა, როცა იტყვი და არას დაამტკიცებ” – ილია ჭავჭავაძე

 წიგნისა და ჟურნალის შედარებისას ქერქი რომელია, ალბათ, თავადაც მიხვდებით.
 იაფი (თუმცა, არა იაფფასიანი) წიგნი ჟურნალის ”გასაღების გასაღებად” კი ქართულ ბაზარზე პირველად “გზამ” გამოიყენა. ”გზაზე” დართული კრებულის (“ქართული პროზის საგანძური”), ან, უფრო სწორად თუ ვიტყვით, კრებულზე დართული ”გზის” მეთოდი იმდენად ტირაჟ(წარ)მატებული აღმოჩნდა, რომ ვისაც ოდესმე გამომცემლობის არსი გაეგონა, ყველა წიგნის გამოშვებას შეუდგა.  ასე გამოჩნდა მედია–ბაზარზე  ჟურნალები “სარკე”  და“გუმბათი” (“ქართული პოეზიის” ტომეულთან ერთად), “რეიტინგი” (“საზღვარგარეთული დეტექტივები”–ს ხაზით) და “თბილისელები” (ციკლით “მსოფლიო ლიტერატურის კლასიკა”).

რა თქმა უნდა,  ფაქტი, რომ მარკესისა და ორჰან ფამუქის შეძენა სამ ლარადაა შესაძლებელი, ჩვენი მშიერი თაროებისათვის ძალიან კარგია. თუმცა, როდესაც აქცია მასობრივ სახეს იღებს იმის გამო, რომ “წიგნის სახელით” ჟურნალის უხარისხო შინაარსის გადაფარვა ადვილად ხდება, მაშინ “ძალიან კარგი” უკვე ”დანაკარგად“ გარდაიქმნება. მართალია, ჩვენი ბიბლიოთეკებისათვის ეს ტენდენცია არაფერს ცვლის, (და პირიქით, მისაღებია კიდეც), მაგრამ მთავარი პრობლემა იმაშია – ქვეყანაში მედიის სიკარგე, ჟურნალისტთა პროფესიონალიზმით რომ უნდა განისაზღვროს და არა მავანთა თაროების სისავსით.

more »

პოპულარული პოზები, ანუ, ჩიტის მოტანილი ამბავი…

    ჩიტებზე ბევრი გამოთქმა გვაქვს ქართველებს. მათ შორის: “ჩიტის გული აქვს”, “ჩიტივით თავისუფალია”, “მაგის ჩიტი ვარ ეხლა ზუსტად, რომ…”, “ჩიტის რძე არ აკლდა” და სხვა. თუმცა, პირადად მე, განსაკუთრებით ორი მათგანი მომწონს:

   ა) “ახლა ჩიტი გამოფრინდება” – როდესაც ფოტოაპარატის წამიერი გაელვების ფრინველებთან მეტაფორულ შედარებას ახდენენ
  ბ) “ჩიტმა ამბავი მომიტანა” – როდესაც ჭორების მოყვარული ნათესავის/მეზობლის/ახლობლის კონფედენციალობის დაცვის მიზნით, სიტყვას ბანისაკენ ისვრიან…

   ყველაფერი ეს კი დამჭირდა იმიტომ, რომ სწორედ იმ –  ფოტოაპარატში მცხოვრებმა – ჩიტმა ერთი ამბავი მომიტანა. ამბავი იმაზე, თუ რა სიტუაცია ხვდება ხოლმე მას ყველაზე ხშირად თვალში მაშინ, როდესაც ღილაკის საშუალებით “თავისი ბუდიდან გაფრენას აიძულებენ”:

more »